Πιπίλα: πότε πρέπει να πούμε "αντίο" και γιατί;;;

Σύμφωνα με τον Sigmund Freud η πρώτη ζώνη ενδιαφέροντος για το νεογέννητο είναι το στόμα και το αρχικό μέσο ικανοποίησης είναι ο θηλασμός (στοματικό στάδιο). Το στάδιο αυτό τοποθετείται στα πρώτα χρόνια της ζωής του ατόμου, όσο αυτό είναι στενά συνδεδεμένο με την μητρική θηλή.
Στην συνέχεια η μητρική θηλη υποκαθίσταται από την πιπίλα και εμποδίζει τα βρέφη να πιπιλίζουν συχνά τον αντίχειρά τους, που στην ουσία είναι ¨ο φυσικός τρόπος¨ υποκατάστασης της μητρικής θηλης. Συνήθως η πιπίλα χρησιμοποιείται όταν το μωρό είναι 2-3 μηνών.

Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα.

Το βασικό πλεονέκτημα για τους γονείς είναι ότι με το πιπίλισμα τα μωρά ηρεμούν, μπορούν να κοιμηθούν και ενίοτε ανακουφίζονται από διάφορους πόνους.
Θα πρέπει όμως οι γονείς να γνωρίζουν ότι η παρατεταμένη χρήση της πιπίλας προκαλεί προβλήματα στην ανάπτυξη του παιδιού. Ένα παιδί που δεν σταμάτησε έγκαιρα την χρήση της συνηθίζει να έχει

• ανοιχτό στόμα κάτι που οδηγεί σε μόνιμη σιελόρροια,
• αυξημένες ωτίτιδες,
• αλλοιώσεις στις διαστάσεις των οστών και των μυών του προσώπου,
• στομαχικές και άλλες λοιμώξεις,
• πολύ σοβαρά οδοντικά προβλήματα,
•  καθώς και προβλήματα ομιλίας.

Μέχρι ποια ηλικία επιτρέπεται;

Σύμφωνα με τους λογοθεραπευτές τα βρέφη δεν πρέπει να κάνουν χρήση της πιπίλας μετά τους 12-18 μήνες. Η ηλικία αυτή δεν είναι τυχαία, αλλά αποτελεί ορόσημο στην γλωσσική ανάπτυξη και την ανάπτυξη της ομιλίας. Όταν το παιδί εξακολουθεί την χρήση μετά το 3ο έτος, τότε εμφανίζονται τα προβλήματα στην ανάπτυξη του. Τα περισσότερα παιδιά σταματούν να την χρησιμοποιούν πριν από τα 3 τους χρόνια, ενώ μόνο το 1% των παιδιών συνεχίζει αυτή την συνήθεια μέχρι την ηλικία των πέντε ετών.

 

Ο ρόλος του λογοθεραπευτή!

Όπως αναφέραμε παραπάνω η παρατεταμένη χρήση της πιπίλας προκαλεί διαταραχές στον λόγο, κατάποση κλπ. Ο Λογοθεραπευτής είναι υπεύθυνος για την στοματοπροσωπική μυολειτουργική αποκατάσταση και την επαναφορά της στοματικής κοιλότητας και των λειτουργιών της σε φυσιολογικό επίπεδο. Σε περίπτωση που υπάρχουν οδοντικά προβλήματα πρέπει πρωτίστως να εξεταστεί από έναν ορθοδοντικό και αν κριθεί απαραίτητο να γίνει η κατάλληλη θεραπεία.

Πως να κόψει την πιπίλα; Μερικές ιδέες για τους γονείς!

Όταν έρθει η ώρα να αποκόψετε το παιδί σας από το πιπίλισμα κάντε το σταδιακά!
1) Εντάξτε διασκεδαστικές δραστηριότητες στο πρόγραμμά του, ώστε να μην χαλαρώνει/ βαριέται για να την αναζητά.
2) Μειώστε σταδιακά τον χρόνο χρήσης της. (συνήθως να την επιτρέπεται στον ύπνο ή όταν είναι άρρωστο)
3) Βοηθήστε το παιδί σας να μάθει να ελέγχει τις απογοητεύσεις του, εξηγώντας του με λόγια για το πρόβλημα που κάθε φορά προκύπτει. Αφήστε το παιδί να εκφράσει τα συναισθήματα του, αν είναι αναστατωμένο ή θυμωμένο, δώστε του ιδιαίτερη προσοχή και αγκαλιές για να αντιμετωπίσει την κατάσταση.
4) Αφήστε το παιδί σας να λάβει σημαντικό μέρος στην διακοπή αυτής της διαδικασίας! Δώστε του επιλογές! Ενθαρρύνετε τον κάθε φορά που δεν την αποζητά και επιβραβεύστε την προσπάθειά του.
5) Ξεκινήστε ένα γράφημα ανταμοιβής για την πρόοδο του παιδιού σας. (π.χ. πίνακα με φατσούλες)
6) Μην χρησιμοποιείται ποτέ την τιμωρία για να αναγκάσετε το παιδί σας να την σταματήσει.

Τελειώνοντας συμπεραίνουμε ότι οι γονείς θα πρέπει να γνωρίζουν πότε θα πρέπει να διακόψουν την πιπίλα από το παιδί τους, και αν αυτό δεν γίνει θα πρέπει να ζητήσουν την βοήθεια από κάποιον ειδικό. Οι γονείς θα πρέπει να απευθυνθούν σε λογοθεραπευτή (εξαρτάται και από την ηλικία του παιδιού) και σε ορθοδοντικό.

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Ομιλίας

Το παιδί ξεδιπλώνει τις γλωσσικές ικανότητες του με το χρόνο. Όλα τα παιδιά είναι διαφορετικά μεταξύ τους και το κάθε ένα έχει το δικό του ρυθμό. Τα στάδια ανάπτυξης που περιγράφονται, βασίζονται στο μέσο όρο. Μην ανησυχείτε εάν το μωρό σας αποκλίνει από αυτόν το μέσο όρο. Εάν όμως παρατηρήσετε κάτι ανησυχητικό στην ανάπτυξή του, επικοινωνήστε κάποιον ειδικό(παιδίατρο, λογοθεραπευτή)

Ηλικία 0 – 6 μηνών
Αναγνωρίζει ήχους και εντοπίζει τον ήχο γυρνώντας το κεφάλι.
Επαναλαμβάνει τους ίδιους ήχους.
Μιμείται ήχους.
Χρησιμοποιεί ήχους ή χειρονομίες για να υποδείξει ανάγκες.
Χρησιμοποιεί διαφορετικό κλάμα για να εκφράσει διαφορετικές ανάγκες.
Χαμογελάει όταν του μιλάνε.
Χρησιμοποιεί τα φωνήματα /b/, /p/ και /m/.

Ηλικία 7 – 12 μηνών
Καταλαβαίνει το ναι και το όχι.
Καταλαβαίνει και αποκρίνεται στο όνομά του.
 Αναγνωρίζει λέξεις που σχετίζονται με συνηθισμένα αντικείμενα (π.χ. γάλα, κότα, παπούτσι)..
Ακούει όταν του μιλάς
Αρχίζει να μετατρέπει το μουρμούρισμα σε ακατάληπτη γλώσσα. (βάβισμα)
Παράγει μία ή περισσότερες λέξεις (κυρίως ουσιαστικά).
Κατανοεί απλές εντολές.

Ηλικία 13 – 18 μηνών
Χρησιμοποιεί πρότυπα επιτονισμού ενηλίκων.
Χρησιμοποιεί ηχολαλία και μη καταληπτή ομιλία (νεολογισμοί).
Ακολουθεί απλές εντολές.
Αναγνωρίζει 1 με 3 μέρη του σώματος.
Έχει εκφραστικό λεξιλόγιο από 3 έως 20 ή περισσότερες λέξεις (κυρίως ουσιαστικά),
Κάνει έκκληση για τα περισσότερα από τα αντικείμενα που επιθυμεί.

Ηλικία 19 – 24 μηνών
Είναι 25 – 50% κατανοητό στους ξένους.
Αρχίζει να συνδυάζει ουσιαστικά και ρήματα.
Χρησιμοποιεί κατάλληλο χρωματισμό στη φωνή για τις ερωτήσεις.
Απαντά στην ερώτηση «τι είναι αυτό;»
Διασκεδάζει ακούγοντας ιστορίες και γνωρίζει 5 μέρη του σώματος.
Ονομάζει επακριβώς μερικά οικεία αντικείμενα.
Έχει εκφραστικό λεξιλόγιο 50 με 100 ή και περισσότερες λέξεις.
Έχει αντιληπτικό λεξιλόγιο 300 ή περισσότερων λέξεων.

Ηλικία 2 – 3 ετών
Ο λόγος είναι καταληπτός 50 – 75%.
Καταλαβαίνει το «ένα» και τα «πολλά»
Εκφράζει την ανάγκη για τουαλέτα (πριν, κατά τη διάρκεια ή μετά).
Δείχνει τις εικόνες σε βιβλίο ονομάζοντάς τις.
Ακολουθεί απλές εντολές και απαντά σε απλές ερωτήσεις.
Απολαμβάνει να ακούει μικρές ιστορίες, τραγούδια και ρυθμούς.
Κάνει ερωτήσεις με 1 ή 2 λέξεις.
Χρησιμοποιεί φράσεις 3 – 4 λέξεων, με Υποκείμενο – Ρήμα – Αντικείμενο.
Χρησιμοποιεί μερικές προθέσεις, άρθρα, ρήματα στον ενεστώτα, ομαλό πληθυντικό και ανώμαλους τύπους στον αόριστο.
Ζητάει αντικείμενα με το όνομά τους.
Έχει αντιληπτικό λεξιλόγιο 500 ή 900 ή περισσότερων λέξεων.
Έχει εκφραστικό λεξιλόγιο 50 έως 250 ή περισσότερων λέξεων.
Παρουσιάζει πολλαπλά γραμματικά λάθη.
Χρησιμοποιεί τα φωνήεντα σωστά  και τα σύμφωνα σε αρχική θέση.
Χρησιμοποιεί περίπου 27 φωνήματα.
Χρησιμοποιεί το βοηθητικό «είναι».


Ηλικία 3 – 4 ετών
Ο λόγος είναι 80% καταληπτός.
Καταλαβαίνει τη λειτουργία των αντικειμένων.
Καταλαβαίνει κάποιες αντίθετες εννοιες όπως τώρα-μετά, ξεκινάω-σταματάω.
Ρωτάει και απαντάει σε απλές ερωτήσεις(ποιος, τι, που, γιατί)και ζητά λεπτομέρειες στις απαντήσεις.
Έκφραση συναισθημάτων με την χρήση της ομιλίας του.
Χρησιμοποιεί 4 με 5 λέξεις στις προτάσεις.
Έχει αίσθηση του παρελθόντος και του μέλλοντος.
Έχει ένα αντιληπτικό λεξιλόγιο 1200 – 2000 λέξεων.
Έχει εκφραστικό λεξιλόγιο 800 – 1500 λέξεων.
Η γραμματική βελτιώνεται αν και κάποια λάθη επιμένουν.
Βάζει δύο γεγονότα σε χρονολογική σειρά (ιστορία σε σειρά).
Συμμετέχει σε συζητήσεις.
Συνεπής χρήση ομαλού πληθυντικού, κτητικών αντωνυμιών και ρημάτων αορίστου.

Ηλικία 4 – 5 ετών
Παράγει σύμφωνα με 90% ακρίβεια (η ομιλία καθαρίζει).
Κατανοεί τις έννοιες των αριθμών έως το 3.
Αναγνωρίζει και ονοματίζει  1 έως 3 χρώματα.
Έχει αντιληπτικό λεξιλόγιο 2800 ή περισσότερων λέξεων.
Έχει εκφραστικό λεξιλόγιο 900 έως 2000 ή περισσότερων λέξεων
Μετράει ως το 10 μηχανικά.
Χρησιμοποιεί γραμματικά σωστές προτάσεις.
Χρησιμοποιεί προτάσεις 4 έως 8 λέξεων.
Απαντά σε σύνθετες ερωτήσεις που αποτελούνται από 2 μέρη.
Μιλά με μια συχνότητα 186 λέξεων ανά λεπτό περίπου.
Ο λόγος του είναι συνήθως καταληπτός από τους ξένους
Είναι σε θέση να μεταφέρει εμπειρίες από το σχολείο στο σπίτι.
Αναμεταδίδει με ακρίβεια και λεπτομέρειες  μια μεγάλη ιστορία.
Δίνει προσοχή και απαντά σε απλές ερωτήσεις μιας ιστορίας.
Χρησιμοποιεί κτητικές αντωνυμίες, μέλλοντα χρόνο και συγκριτικά μορφήματα στις προτάσεις.

Ηλικία 5 – 6 ετών
Ονομάζει 6 βασικά χρώματα και 3 βασικά σχήματα.
Η ομιλία θα πρέπει να έχει καθαρίσει εντελώς και να χρησιμοποιεί σωστά όλα τα φωνήματα!
Ακολουθεί εντολές που αποτελούνται από 3 μέρη.
Κάνει ερωτήσεις με το «πως».
Απαντά λεκτικά στο «Γεια» και στο «Τι κάνεις;».
Χρησιμοποιεί συνδέσμους
Έχει αντιληπτικό λεξιλόγιο περίπου 13000 λέξεις.
Ονομάζει τα αντίθετα.
Κατανοεί τις χρονικές έννοιες και ονομάζει διαδοχικά τις ημέρες της εβδομάδας.
Μετρά ως το 30 μηχανικά.
Τραγουδά ολόκληρα τραγούδια και απαγγέλει παιδικά ποιηματάκια.
Επικοινωνεί εύκολα με ενήλικες και άλλα παιδιά.

Ηλικία 6 – 7 ετών
Έχει αντιληπτικό λεξιλόγιο περίπου 20000 λέξεων.
Ονομάζει κάποια γράμματα, αριθμούς και νομίσματα.
Κατανοεί το «αριστερά» και το «δεξιά».
Χρησιμοποιεί προτάσεις 6 λέξεων περίπου.
Κατανοεί τις περισσότερες έννοιες του χρόνου (παρελθόν, μέλλον).
Απαγγέλει το αλφάβητο και μετράει ως το 100 μηχανικά.
Χρησιμοποιεί περισσότερα μορφολογικά σημάδια καταλλήλως.
Χρησιμοποιεί κατάλληλα την παθητική φωνή.